SES KAVRAMI
• Ses, hava katmanları arasında (20 ° C'de)
344 metre/saniye hızla hareket eden
basınç dalgasının etkisidir
• Bir ses dalgasının yoğunluğu, bir güç
birimi olan watt ile ölçülür
(watt/m² yüzey alan)
• İnsan farklı yoğunluklardaki sesler
duyduğunda, duyulan toplam yoğunluk,
farklı yoğunluklardaki bu seslerin
toplamı olmaz. İnsan kulağı farklı
yoğunluklardaki seslerle doyma
eğilimindedir
SES KİRLİLİĞİ (GÜRÜLTÜ)
• İnsan kulağının duyabileceği en düşük ses
şiddeti 10-12 W/m2'dir.
• Bu durum diğer bir şekilde şöyle açıklanabilir:
İnsan kulağı ses yoğunluklarını lineerden çok
logaritmik olarak toplar. Buna dayalı olarak ses
yoğunluğu ölçmek için “bel” olarak anılan bir
birim geliştirilmiştir. “Bel” ünitesi pratik kullanım
açısından uygun olmayan genişliktedir.
• Bu yüzden günümüzde ses yoğunluğunu ifade
etmede, pW/m2 değerlerini 10'un kuvvetleri
olarak belirten “decibel (dB)” kullanılmaktadır. |
|
• Ses basıncının ölçümü, yaygın olarak,
bütün frekans yelpazesinin tamamının ölçümü ile yapılıyor olsa da bazen bir
gürültünün, belirli bir frekans
aralığındaki
ses basınç miktarı ile
tanımlanması gerekir
.
• Özetle, ses dalgalarının 4 ana
karakteristiği şunlardır:
– Ses basıncı sesin genliği ya da
yüksekliğidir.
– Sesin perdesi, basınç
dalgalanmalarının frekansı tarafından
belirlenir
– Ses dalgaları kaynaktan uzağa doğru
yayılırlar
– Kaynaktan uzaklaştıkça ses basıncı
düşer
• Gürültü kontrolünde kullanılan bazı
ekipmanlar:
– Vibrasyon alıcı takozlar
– Ses yutucu bağlantı elemanları
– Ses yutucu paneller
– Ses yutucu kabinler
– Kanal tipi susturucular
Örnek hesaplamalar:
– Örnek 1:
Gürültü seviyeleri 80 dBA ve 90 dBA
olan iki makine aynı anda çalıştığında toplam gürültü seviyesi 90,4 dBA olur.
– Örnek 2:
Bir makine çalışmazken 80 dBA olan
(fon) gürültü, makine çalıştığında
toplamda 85 dBA oluyorsa, makinanın
gürültüsü 83,4 dBA olarak hesaplanır.
|
